Lí giải về nguồn gốc của loài người cho trẻ em thật khó. Nhưng nữ sĩ Xuân Quỳnh đã có cách giải thích thật khéo léo, tinh tế và dễ hiểu với bài thơ “Chuyện cổ tích về loài người”. Và đây là một đoạn thơ đặc sắc:

“Nhưng còn cần cho trẻ

Tình yêu và lời ru

Thế nên mẹ sinh ra

Để bế bồng, chăm sóc

Mẹ mang về tiếng hát

Từ cái bống cái bang

Từ cái hoa rất thơm

Từ cánh cò rất trắng

Từ vị gừng rất đắng

Từ vết lấm chưa khô

Từ đầu nguồn cơn mưa

Từ bãi sông cát vắng…”

Mở đầu đoạn thơ là sự có mặt của người mẹ trong thế giới. Khổ thơ như chia làm hai vế, vế đầu“Nhưng còn cần cho trẻ. Tình yêu và lời ru” là điều kiện cần, còn vế sau “Thế nên mẹ sinh ra. Đề bế bồng, chăm sóc” là kết quả thỏa mãn điều kiện đó. Lúc đầu trời sinh ra chỉ toàn là trẻ con, rồi mọi thứ dần dần ra đời để nuôi dưỡng bé. Và lí do mẹ có mặt trên đời cũng thật giản dị và ý nghĩa, vì có bé ở trên đời. Bé cần rất nhiều thứ để lớn khôn như mặt trời, cây cỏ, chim muông, sông suối, cá tôm... nhưng có lẽ hơn hết thảy bé cần tình yêu và lời ru. Từ “nhưng” đặt đầu câu nhằm nhấn mạnh sự quan trọng của hai yếu tố đó và lí giải sự xuất hiện của mẹ là điều tất yếu. Bởi bé là niềm vui, là nguồn hạnh phúc của mẹ. Bé cần có bàn tay dịu dàng vuốt ve, cần lời hát ru để lớn, cần sự dạy bảo để thành người. Mẹ xuất hiện là vì thế bé yêu ạ !

Khi đọc “Chuyện cổ tích của loài người”, tôi cảm thấy ấn tượng nhất với đoạn thơ nói về sự ra đời của mẹ:

“Nhưng còn cần cho trẻ
Tình yêu và lời ru
Cho nên mẹ sinh ra
Để bế bồng chăm sóc
Mẹ mang về tiếng hát
Từ cái bống cái bang
Từ cái hoa rất thơm
Từ cánh cò rất trắng
Từ vị gừng rất đắng
Từ vết lấm chưa khô
Từ đầu nguồn cơn mưa
Từ bãi sông cát vắng…”

Tình mẫu tử vốn là thứ tình cảm thiêng liêng nhất trong cuộc sống. Người mẹ đã dành cho trẻ con sự chăm sóc từ khi mới sinh ra, cho đến khi lớn lên, trưởng thành. Người mẹ nâng niu con trong bàn tay, chăm sóc con từ cái ăn đến giấc ngủ với lời ru, tiếng hát. Những lời ru đã mở ra cho trẻ con những hiểu biết về thế giới xung quanh. Tác giả đã liệt kê ra các hình ảnh, màu sắc, hương vị xuất hiện từ lời ru của mẹ. Chỉ bằng những câu thơ ngắn gọn, Xuân Quỳnh đã giúp cho người đọc hiểu được ý nghĩa của người mẹ đối với trẻ con thật là sâu sắc.

Đọc Chuyện cổ tích về loài người của Xuân Quỳnh, em đặc biệt ấn tượng với khổ thơ thứ ba bởi nơi đó tình mẹ hiện lên thật dịu dàng và thiêng liêng. Mẹ xuất hiện khi trẻ cần tình yêu thương, cần những vòng tay bế bồng và lời ru êm ái để cảm nhận được hơi ấm của cuộc đời. Từ đôi bàn tay mẹ, tuổi thơ không chỉ được chở che mà còn được mở ra trước một thế giới rộng lớn, đầy màu sắc và những điều kì diệu. Điệp từ “từ” được lặp lại liên tiếp cùng hàng loạt hình ảnh thân thuộc như “cái hoa”, “cánh cò”, “vị gừng”, “cơn mưa”, “bãi sông” đã tạo nên một thế giới vừa gần gũi vừa giàu sức gợi. Mỗi hình ảnh dường như mang theo một câu chuyện, một hương vị của cuộc sống mà mẹ gửi gắm vào những lời ru để nuôi dưỡng tâm hồn trẻ thơ. Qua khổ thơ, em càng cảm nhận sâu sắc rằng mẹ không chỉ là người chăm sóc mà còn là người đầu tiên đưa con đến với tình yêu, thiên nhiên và những vẻ đẹp bình dị của cuộc đời. Bởi thế, tình mẹ trở thành nguồn hơi ấm không thể thiếu, nâng niu tuổi thơ và giúp mỗi đứa trẻ lớn lên trong sự yêu thương, chở che.

Đọc bài thơ Chuyện cổ tích về loài người của Xuân Quỳnh, em đặc biệt ấn tượng với khổ thơ đầu tiên bởi cách mở ra câu chuyện về nguồn gốc thế giới thật độc đáo và đầy sức gợi. Trong trí tưởng tượng của nhà thơ, thuở ban đầu, Trái Đất chỉ có trẻ con, một hình ảnh vừa ngây thơ vừa mang ý nghĩa như mầm sống đầu tiên của nhân loại. Khi ấy, thế giới xung quanh hiện lên thật trống trải, lạnh lẽo và đơn điệu, chưa có cây cỏ, muông thú, chim chóc, màu sắc hay ánh sáng. Những hình ảnh ấy khiến Trái Đất như chìm trong một khoảng không hoang sơ, tĩnh lặng và thiếu vắng hơi thở của sự sống. Giữa không gian ấy, trẻ con xuất hiện như một nét chấm phá tươi sáng, đem theo sức sống, niềm vui và hi vọng về một thế giới tốt đẹp hơn. Cách xây dựng hình ảnh đối lập giữa sự trống vắng của đất trời và sự xuất hiện của trẻ thơ đã làm nổi bật vai trò đặc biệt của con người ngay từ những ngày đầu tiên. Qua khổ thơ, em không chỉ cảm nhận được trí tưởng tượng phong phú của Xuân Quỳnh mà còn thêm tò mò, háo hức muốn khám phá hành trình kì diệu của thế giới kể từ khi có trẻ con.

Đến với “Chuyện cổ tích của loài người” của Xuân Quỳnh, tôi cảm thấy thích nhất là khổ thơ nói về sự ra đời của bố:

“Muốn cho trẻ hiểu biết
Thế là bố sinh ra
Bố bảo cho biết ngoan
Bố dạy cho biết nghĩ
Rộng lắm là mặt bể
Dài là con đường đi
Núi thì xanh và xa
Hình tròn là trái đất…”

Khi xã hội văn minh hơn, còn trẻ em bắt đầu trưởng thành hơn, bố chính là người dạy cho trẻ những hiểu biết về cuộc sống. Không giống như bà đem đến những câu chuyện cổ tích về bài học đạo đức. Hay mẹ dành tình yêu bằng sự chăm sóc trong cuộc sống hàng ngày. Thì bố là người giúp trẻ em biết suy nghĩ và ngoan ngoãn hơn. Nhờ sự dạy dỗ của bố mà trẻ em trở nên trưởng thành hơn. Bố còn là người dạy cho trẻ biết khám phá những điều mới mẻ trong cuộc sống: đâu là mặt bể, đâu là con đường, núi như thế nào và trái đất ra sao… Nhờ có sự dạy dỗ của bố mà trẻ con có thêm được những kiến thức thật bổ ích. Như vậy, đoạn thơ đã giúp người đọc hiểu hơn về vai trò của bố với một đứa trẻ.